Cərrah-endokrinoloq, elmlər namizədi, professor Dr. Fətta Qafar oğlu Sadıxovun peşəkar və elmi fəaliyyətinə nəzər
Tibb elə bir sahədir ki, burada peşəkarlıq yalnız bilik və təcrübə ilə ölçülmür. Həkim üçün insan həyatına məsuliyyət, daim yenilənən elmi bilikləri izləmək, mürəkkəb problemlərə doğru diaqnostik yanaşma nümayiş etdirmək və xəstəyə diqqətli münasibət göstərmək də mühüm amillərdir. Azərbaycan səhiyyəsində uzun illərdir cərrahiyyə və endokrin cərrahiyyə istiqamətində fəaliyyət göstərən Dr. Fətta Qafar oğlu Sadıxov da peşəkar fəaliyyətini bu prinsiplər üzərində quran həkimlər sırasında qeyd olunur.
Fətta Sadıxov 8 iyun 1969-cu ildə Lerik rayonunun Blaband kəndində anadan olub. Orta təhsilini doğma rayonunda başa vurduqdan sonra 1989-cu ildə Azərbaycan Tibb İnstitutunun I müalicə-profilaktika fakültəsinə daxil olub və 1995-ci ildə “Müalicə işi” ixtisası üzrə ali tibbi təhsilini başa çatdırıb. Sonrakı mərhələdə cərrahiyyə üzrə internatura keçərək peşəkar fəaliyyətinin əsas istiqamətini müəyyənləşdirib.
Cərrahiyyədən elmi fəaliyyətə uzanan peşə yolu
Həkimin əmək fəaliyyətinin ilk illəri cərrah-onkoloq kimi keçib. 1996–2000-ci illərdə Sabunçu rayonundakı 12 saylı şəhər poliklinikasında çalışdıqdan sonra elmi fəaliyyətə daha yaxından qoşulub. 2000-ci ildə Akademik M. A. Topçubaşov adına Elmi Tədqiqat Klinik Təbabət İnstitutunun “Cərrahiyyə” ixtisası üzrə aspiranturasına daxil olaraq Endokrin cərrahiyyə şöbəsində elmi və praktiki fəaliyyətini davam etdirib.
2004-cü ildə onun “Böyrəküstü vəzi mənşəli arterial hipertenziyaların kompleks diaqnostikasının və cərrahi müalicəsinin uzaq nəticələrinin yaxşılaşdırılması” mövzusunda dissertasiya müdafiə etməsi elmi fəaliyyətində mühüm mərhələ olub. Bu istiqamət onun endokrin cərrahiyyənin mürəkkəb problemlərinə olan elmi marağını da nümayiş etdirir. Azərbaycan Milli Kitabxanasının dissertasiya məlumatlarında da həmin elmi iş Fətta Qafar oğlu Sadıxovun adı ilə qeyd olunur.
Endokrin cərrahiyyədə uzunillik təcrübə
Fətta Sadıxovun peşəkar fəaliyyətinin əsas istiqamətlərindən biri endokrin cərrahiyyədir. Açıq məlumatlara görə, 2003-cü ildən Akademik M. A. Topçubaşov adına Elmi Cərrahiyyə Mərkəzinin Endokrin cərrahiyyə şöbəsində elmi işçi kimi fəaliyyət göstərib, 2010–2019-cu illərdə isə həmin şöbəyə rəhbərlik edib. Hazırda Mərkəzin Endokrin cərrahiyyə şöbəsinin həkimi kimi fəaliyyət göstərdiyi rəsmi elmi seminar məlumatlarında da əksini tapır.
Endokrin cərrahiyyə özünəməxsus yanaşma və yüksək dəqiqlik tələb edən tibbi istiqamətlərdən biridir. Qalxanabənzər vəz, böyrəküstü vəzilər və digər endokrin orqanlarla bağlı problemlərin diaqnostikası və müalicəsi zamanı cərrahi yanaşmanın digər tibbi üsullarla uzlaşdırılması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu sahədə uzunmüddətli təcrübəyə malik olmaq isə həkimdən daim elmi yenilikləri izləməyi və praktik biliklərini təkmilləşdirməyi tələb edir.
Elmlə praktikanın vəhdəti
Dr. Fətta Sadıxovun fəaliyyətində diqqət çəkən məqamlardan biri də klinik təcrübə ilə elmi araşdırmaların paralel aparılmasıdır. Onun elmi fəaliyyətinin mühüm istiqamətlərindən biri autoimmun tireoidit xəstəliyinin diaqnostikası və müalicəsi ilə bağlıdır.
Azərbaycan Tibb Universitetinin Aprobasiya Şurasının məlumatında Fətta Sadıxovun “Autoimmun tireoidit xəstəliyinin diaqnostika və müalicə taktikasının müasir aspektləri” mövzusunda elmi işinin müzakirəyə çıxarıldığı göstərilir. Eyni mövzu üzrə onun elmlər doktoru elmi dərəcəsi almaq üçün təqdim etdiyi avtoreferat da Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Ali Attestasiya Komissiyasının resursunda yerləşdirilib.
Bu faktlar göstərir ki, həkimin fəaliyyəti yalnız gündəlik tibbi praktikadan ibarət deyil. O, həmçinin endokrin xəstəliklərin müasir diaqnostika və müalicə üsullarının araşdırılmasına elmi maraq göstərib.
Müasir texnologiyalara maraq
Fətta Sadıxovun peşəkar bioqrafiyasında lazer təbabəti istiqaməti də xüsusi yer tutur. Açıq mənbələrdə onun Rusiyanın O.K. Skobelkin adına Dövlət Lazer Təbabəti Elmi Mərkəzində ixtisasartırma keçdiyi və lazer təbabəti üzrə mütəxəssis diplomu aldığı qeyd edilir. Həmçinin autoimmun tireoiditlə bağlı fotodinamik terapiya və aşağı intensivlikli lazer texnologiyalarının tətbiqinə dair elmi-praktik işlərdə müəllif kimi göstərilir.
Müasir tibbin əsas xüsusiyyətlərindən biri məhz müxtəlif müalicə istiqamətlərinin elmi əsaslarla araşdırılması və yeni texnologiyaların klinik praktikaya uyğunlaşdırılmasıdır. Bu baxımdan Fətta Sadıxovun elmi fəaliyyətində ənənəvi cərrahi yanaşmalarla yanaşı, yeni texnologiyalara maraq da diqqət çəkir.
Elmi irs və araşdırmalar
Mənbələrdə Fətta Sadıxovun cərrahi endokrinologiyanın müxtəlif istiqamətlərinə həsr olunmuş çoxsaylı elmi əsərlərin müəllifi olduğu bildirilir. Onun elmi fəaliyyətində məqalə, tezis və beynəlxalq elmi konfrans materialları da yer alır.
Elmi fəaliyyətin əsas üstünlüyü ondadır ki, həkimin şəxsi təcrübəsi yalnız öz praktikasında qalmır, araşdırmalar və nəşrlər vasitəsilə daha geniş tibbi ictimaiyyət üçün də əlçatan olur. Bu baxımdan Fətta Sadıxovun elmi araşdırmaları onun uzunillik klinik fəaliyyətini elmi istiqamətlərlə tamamlayan mühüm xətt kimi qiymətləndirilə bilər.
Həkimlik – məsuliyyət və insan amili
Həkim peşəsinin əsas meyarı insan həyatına münasibətdir. Cərrahiyyədə isə bu məsuliyyət daha da böyükdür. Çünki hər bir qərarın arxasında konkret insan taleyi dayanır.
Peşəkar həkim üçün yalnız əməliyyat texnikasını bilmək kifayət etmir. Xəstəni dinləmək, onun narahatlığını anlamaq, düzgün diaqnostik yanaşma seçmək və müalicə prosesinin hər mərhələsinə məsuliyyətlə yanaşmaq da tibbi fəaliyyətin ayrılmaz hissəsidir.
Dr. Fətta Sadıxovun uzun illər ərzində cərrahiyyə və endokrin cərrahiyyə sahəsində fəaliyyət göstərməsi onun peşəkar həyat yolunun əsas göstəricilərindən biri kimi diqqət çəkir.
Azərbaycan səhiyyəsində peşəkar həkimlərin fəaliyyəti təkcə xəstələrin müalicəsi ilə məhdudlaşmır. Belə mütəxəssislərin elmi araşdırmaları, yeni tibbi yanaşmaların öyrənilməsi, gənc həkimlərin təcrübə qazanmasına töhfələri də səhiyyənin inkişafı baxımından əhəmiyyətlidir.
Dr. Fətta Qafar oğlu Sadıxovun fəaliyyət yolu da cərrahiyyə, endokrin cərrahiyyə, elmi araşdırma və müasir tibbi texnologiyalara marağın bir araya gəldiyi peşəkar yol kimi xarakterizə oluna bilər. Onun uzunillik tibbi fəaliyyəti, elmi araşdırmaları və ixtisaslaşdığı sahələr üzrə çalışmaları Azərbaycan tibb elminin və praktiki səhiyyənin inkişafı baxımından diqqətəlayiq istiqamətlərdən biridir.
Əsl həkimlik isə yalnız diplom və vəzifə deyil – elmə bağlılıq, peşəyə sədaqət, daim öyrənmək və insan sağlamlığı qarşısında məsuliyyət daşımaqdır. Fətta Sadıxovun peşəkar fəaliyyətini səciyyələndirən əsas məqamlar da məhz bu dəyərlərlə əlaqələndirilə bilər.